Amişler, özellikle Amerika’da yaşayan, modern dünyaya mesafeli durmalarıyla bilinen kapalı bir dini topluluktur. Ama dışarıdan göründüklerinden çok daha derin ve sistemli bir yaşam tarzları var. Biraz katman katman anlatayım:
Kimdir bu Amişler?
Amişler, kökeni Avrupa’ya dayanan bir Hristiyan mezhebi. 17. yüzyılda ortaya çıkan Anabaptizm hareketine bağlılar. İsimleri de kurucularından Jakob Ammann’dan geliyor. Bugün en yoğun olarak Pennsylvania, Ohio ve Indiana gibi ABD eyaletlerinde yaşıyorlar.
Neden modern teknolojiden uzak duruyorlar?
Amişler bilinçli olarak:
Elektrik kullanmaz (şebekeye bağlı değil)
Araba yerine at arabası kullanır
Televizyon, internet gibi şeylerden uzak durur
Ama bu “teknolojiye karşılar” demek değil. Asıl mesele şu: Teknolojinin topluluk bağlarını zayıflatmasını istemiyorlar Yani onların mantığı:
“Bu şey bizi birbirimizden uzaklaştırıyor mu, yoksa yakınlaştırıyor mu?” Eğer uzaklaştırıyorsa, onu hayatlarına almıyorlar.
Günlük yaşamları nasıl?
Oldukça sade ve disiplinli:
Tarım ve el emeğine dayalı bir yaşam
Kendi kıyafetlerini üretme
Gösterişten uzak, düz renkli kıyafetler
Kadın ve erkek rolleri daha geleneksel
Topluluk (community) kavramı çok güçlü:
Birinin evi yansa herkes birlikte yeniden yapar
Yardımlaşma sistematik ve doğal
Eğitim ve çocukluk
Genelde çocuklar 8. sınıfa kadar okula gider
Daha sonra meslek öğrenmeye başlarlar
Amaç: “iyi bir birey”den çok “topluma uyumlu bir birey” yetiştirmek
Rumspringa: İlginç bir dönem
Amiş gençlerinin ergenlikte yaşadığı bir süreç var: Rumspringa
Bu dönemde gençlere şu özgürlük tanınır:
Modern dünyayı deneyimleyebilirler
İsterlerse Amiş yaşam tarzı dışında yaşayabilirler
Sonra bir seçim yaparlar:
Ya topluluğa geri dönerler
Ya da tamamen ayrılırlar
İlginç olan şu: Büyük çoğunluk geri dönmeyi seçer.
Dışarıdan neden bu kadar “ilginç” görünüyorlar?
Çünkü modern dünyanın tam tersini yaşıyorlar:
Yavaşlık vs hız
Topluluk vs bireysellik
Sadelik vs tüketim
Aslında Amişler, farkında olmadan modern hayata bir soru soruyor: “Her şeyin hızlı ve kolay olması gerçekten daha mı iyi ?”


Yorumlar
Yorum Gönder